Etkinlik Türü: Alan gezisi, sanat ve fen etkinliği

Konu:             Mineraller-Kayaçlar

Yaş grubu: 5.-8. Sınıflar (11-14 yaş)

Amaç ve Kazanımlar:

  • Kayaçların oluşumu ve yapısı konularında farkındalık sağlamak amaçlanmıştır.
  • Grup çalışması ile öğrenciler arasında dayanışma ve iletişim gelişir.
  • İnceleme, analiz etme ve karar verme yetisi kazandırır.

Yer: MTA Tabiat Tarihi Müzesi

Müze öncesi

Materyaller: Mineral-kayaç örnekleri, çekiç, büyüteç, kağıt ve kalem.

Öğretmen öğrencileri 4’er kişilik gruplara ayırır. Her grup kendi içinden bir lider seçer. Gruplar sınıfta farklı yerlere oturur. Öğretmen her grubun masasına okulda bulunan mineral-kayaç örneklerinden koyar. Öğrencilere mineral ve kayaçları incelemelerini söyler. Gözlem bittikten sonra tehlikeli olmayacaksa, öğrencileri gözlem altında tutarak çekiç yardımıyla mineral-kayaçlardan küçük parçalar kopartılması sağlanır. Oluşan küçük parçalar büyüteç yardımıyla gözlenip not edilir. Her grup mineral ve kayaçları inceledikten sonra grup liderleri gözlemlerini diğer arkadaşları ile paylaşır.

Grup liderleri gözlem ve incelemelerini paylaştıktan sonra öğretmen öğrencilere sorular yöneltmeye başlar.

İlk insanların metal ve türevlerini işleyemediğini biliyoruz ancak ilk insanlar avlanma, beslenme ve barınak yapma işlerini yapabilmişlerdir. Sizce bu avlanma ve avladıkları hayvanları kesmek için kayaçlardan faydalanılmış olabilir mi? incelediğiniz mineral-kayaç örnekleri içerisinde bu amaçla kullanılmış herhangi bir örnek var mıdır?

-Obsidiyen

Tortul kayaçların içinde fosil parçaları neden vardır?

-Fosiller başlıca tortul kayaçlarda oluşur ve fosil türlerinin birçoğunu içerisinde bulundurur. Bu fosiller hem ortam yorumlarında hem de çökeldiği zamanı belirlemekte kullanılır.

-Biraz önce birçok farklı mineral ve kayaç gördünüz bunların birbirlerinden farkı nedir?

Kayaçların bulundukları ortamın basınç ve sıcaklığı, içerdikleri minerallerin, kayacın içerdiği elementlerin kayaçların birbirinden farklı olmasına neden olur.

Kullanılan Yöntem ve Teknikler: Soru-yanıt, gözlem, inceleme ve gösteri tekniği.

Faydalı Linkler: https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/68244/mod_resource/content/0/JEOLOJ%C4%B0K%20ZAMAN%20VE%20FOS%C4%B0LLER.pdf

Müzede

Materyaller: Ara-bul çalışma kağıtları, kalem.

Müze ziyareti sırasında 2. kattaki mineral, kayaç ve süs taşları bölümü rehber eşliğinde gezilir. Bu bölümdeki örneklerin çoğu MTA’nın arazi çalışmaları sonucu elde edilmiştir. Rehber ve öğretmen, öğrencilere vitrin önlerinde örnekler ile bilgiler verir. Ardından öğretmen mineral ve kayaçlara ilişkin daha önce hazırladığı ara-bul çalışma kağıtlarını öğrencilere dağıtır ve 10 dakika süre verir. Öğrenciler ara-bul kağıtlarını doldurmak üzere 2. kattaki örnekleri yeniden incelerler. Çalışma kağıtlarındaki örneklerin isimlerini kağıtlara yazarlar.

Kullanılan Yöntem ve Teknikler: Ara-bul çalışması, araştırma, inceleme ve rehberli tur.

Müze Sonrası

Materyaller: Madenler Öykü Yazma Yaprağı, Eşleştirme Çalışma Kâğıdı ve kalem.

Öğretmen okula döndüklerinde öğrencilere önce madenler öykü yazma yaprağını sonra da eşleştirme çalışma kağıdını verir ve doldurmalarını ister. Sonrasında gönüllü öğrenciler öykülerini okur. Müze ziyareti hakkında öğretmen ve öğrenciler değerlendirmede ve yorumda bulunurlar.

Kullanılan Yöntem ve Teknikler: Yaratıcı yazma, ara-bul çalışma kağıdı.

Faydalı Linkler:

https://www.mta.gov.tr/v3.0/bilgi-merkezi/maden-kullanim-alanlari

https://www.mta.gov.tr/v3.0/bilgi-merkezi/mineraller

https://www.mta.gov.tr/v3.0/bilgi-merkezi/kiymetli-taslar

https://www.mta.gov.tr/v3.0/bilgi-merkezi/metalik-madenler

https://www.mta.gov.tr/v3.0/bilgi-merkezi/endustriyel-hammaddeler

https://www.mta.gov.tr/v3.0/bilgi-merkezi/nukleer-enerji-hammaddeler