Etkinlik Türü: Alan gezisi, sanat ve fen etkinliği

Konu: Canlı ve cansız varlıklar

Yaş grubu: 9-10 yaş (3. sınıflar)

Amaç ve Kazanımlar:

  • Canlı ve cansız varlıklardan yola çıkarak, öğrencilerin ekoloji hakkında düşünmesini sağlamak.
  • Müzedeki nesnelerle yaşam arasında bağlantı kurar.
  • Araştırma, sorgulama ve gözlem yapar.
  • Canlıların özelliklerini tanır, benzerlik ve farklılıklarını ayırt eder.
  • Oyun ve canlandırma yoluyla öğrencilerde yaratıcı düşünme ve hayal gücü gelişir.
  • Fikirlerini ifade etme becerisi kazanır.
  • Grup ile işbirliği içinde çalışma yapma becerisi gelişir.

Yer: MTA Tabiat Tarihi Müzesi

Müze Öncesi

Materyaller: Renkli hamurlar, yapıştırıcı, makas, boya malzemeleri, balon, ip, renkli kartonlar, gazete kağıtları, renkli kalemler.

Öğretmen, öğrencilerine “Doğa nedir?”, “Doğayı oluşturan unsurlar nelerdir?”, “Canlı ve cansız varlık ve özellikleri nelerdir?” Gibi sorular sorar. Tüm öğrencilerin söz alması için öğrenciler teşvik edilir.

Öğrencilere, balonlar dağıtılır ve balonların üzerine tutkal sürerek gazete kağıtlarını yapıştırmaları, balonları gazete kağıdı ile kaplamaları istenir.  Balonlar kurumaları için kenara kaldırılır. Dünya’nın kıtalarının yer aldığı fotokopiler öğrencilere dağıtılır. Evde, öğrencilerden bu fotokopilerde bulunan kıtaları kesip boyamaları istenir. Ayrıca öğrencilere ev ödevi verilir. Yeryüzünde yaşayan canlıların dağılımına ilişkin bir araştırma yapmaları ve bu konuda görseller bulup, bu görselleri kıtaları oluşturan kağıtlara yapıştırmaları istenir. Böylece her öğrenci canlı türlerinin dünya üzerinde dağılımını, hangi kıtada hangi türlerin daha çok bulunduğu bilgisine sahip olacaktır.  Çalışmayı tamamladıktan sonra yapılan maketlere yapıştırmak üzere okula getirmeleri istenir. Öğrencilere gazetelerle kapladıkları ve kurumaya bırakılan dünya maketlerinin mavi renge boyanmaları ve tekrar kurumaya bırakmaları söylenir.  Evde hazırlamış oldukları ve görseller yerleştirdikleri kıtaları dünya maketlerine yerleştirmeleri sağlanır. Bu çalışmanın sonunda, her öğrenci, üzerlerinde canlı türlerinin dağılımını gösteren ve kendi yaptığı bir dünya maketine sahip olacaktır.

Kullanılan Yöntem ve Teknikler: Sanat çalışması, araştırmave soru-yanıt.

Müzede:

Materyaller: Ara-bul kağıtları.

Öğrenciler müzenin gezegenler ve güneş sistemi bölümünde, güneşin hayatımızın devamlılığı için önemi üzerinde konuşulur ve bu konu üzerinden,  drama tekniğine dayalı ısınma çalışmaları yaptırılır.

1. Kata çıkıldığında diyorama bölümüne geçilir. Öğrencilere diyorama bölümündeki canlıların bulunduğu görseller ve sorulardan oluşan ara-bul kağıtların dağıtılır. Her öğrenci kendi elindeki ara-bul kâğıdındaki canlının olduğu vitrine gider. Alana daha önce yerleştirilmiş olan, öğrencilerin ellerindeki hayvanlara ait, siyah renkli kâğıtlara hayvan siluetinin çizilip kesildiği kağıtların etrafına öğrenciler çağırılır. Öğrencilerden diyorama bölümünde buldukları hayvanın, alan içerisine karışık şekilde yerleştirilmiş gölgelerini bulmaları istenir ve bulan her öğrenci elindeki soruları cevaplar.

Müzedeki dolgu hayvanlara ait gölgeyi bulan ve soruları cevaplayan her öğrenci bu hayvanın formuna ilişkin bir donuk imge çalışması gerçekleştirir. Hemen arkasından öğretmen öğrenciye hafifçe dokunur. Dokunulan her öğrenci canlanacak ve hayvana ait soru-yanıt çalışması sırasında öğrendiği bilgileri hatırlamaya çalışarak sözel olarak dile getirir.

Her çocuk çalışmasını yaptığı hayvanının beslenme, çoğalma, hareket etme, omurgalı- omurgasız ya da vahşi-evcil olma durumunu düşünerek eğitmenin komutlarına göre gruplara ayrılma çalışması içinde tutulur.  

Kullanılan Yöntem ve Teknikler: Ara-bul çalışması, drama.

Müze sonrası:

Materyaller: gazete kağıdı, tercihen çiçekli bitki tohumu, leğen, kil, toprak ya da kompost, su.

Öğretmen tohum topu yapacaklarını ancak önce neden tohum topu yapacaklarını ve adının tohum topu olmasının nedenlerini açıklar.

Öğretmen öğrencilerini etrafına toplar. Gazete kağıdını yere serer. Leğenin içine eşit miktarda kil ve toprak ya kompost koyar. Tohumları da ilave eder ve yoğrur. Yoğurma işlemine öğrenciler de katılır. Bu işlem öğrenci sayısına göre 5 farklı leğen içinde de yapılabilir. Öğrenciler hamuru yoğurduktan sonra hamurdan ceviz büyüklüğünde parçalar koparıp top haline getirirler ve kurumaya bırakırlar. Kuruyan tohum toplarını okul bahçesine, doğaya hatta saksıya bile atabilirler. Tohumların büyümeleri için sadece suya ihtiyaçları var.

Arılar ve rüzgar tozlaşmayı sağlayan faktördür. Arılar çiçekten çiçeğe konarak hem kendilerini besler hem de sebze ve meyve çiçeklerinin tozlaşmasını sağlarlar. Arıların beslenmek için çiçeklere, bizim de beslenmek için arılara ihtiyacımız var. Doğal ortamların azalması nedeniyle arıların sevdiği çiçekler de azalıyor. Bu nedenle tohum topu fırlatarak arıların sevdiği çiçekleri çoğaltabiliriz. Arılar en çok aynı sefa, arı otu, karabuğday ve çörek otunu seviyormuş. 

Kullanılan Yöntem ve Teknikler: Ekolojik çalışma.

Faydalı linkler:

http://www.bilimgenc.tubitak.gov.tr/makale/tohum-bombasi